Możliwość przechowywania własnych komórek jajowych, nasiena lub zarodków do wykorzystania w przyszłości należy do największych osiągnięć współczesnej medycyny reprodukcyjnej. Dzięki metodom kriokonserwacji i jej najnowocześniejszej formie – witryfikacji – komórki płciowe można bezpiecznie przechowywać przez wiele lat bez utraty ich jakości.
Metody te dają szansę kobietom i mężczyznom, którzy chcą odłożyć rodzicielstwo i zachować swoje zdrowie reprodukcyjne również w przyszłości. Wykorzystuje się je jednak również w leczeniu niepłodności, leczeniu onkologicznym lub podczas planowania cykli in vitro.
Czym jest kriokonserwacja?
Kriokonserwacja oznacza przechowywanie komórek rozrodczych (komórek jajowych, nasienia) lub zarodków w stanie zamrożenia przy ekstremalnie niskiej temperaturze, zazwyczaj –196 °C, przy użyciu ciekłego azotu. Celem jesz zatrzymanie wszystkich procesów biologicznych, aby komórki zachowały swoją jakość i żywotność nawet po wielu latach. Po rozmrażeniu można je wykorzystać do zapłodnienia i leczenia niepłodności.
Kriokonserwacja stała się obecnie powszechną częścią medycyny reprodykcyjnej. Pozwala ona ludziom planować rodzicielstwo zgodnie z ich sytuacją życiową i daje szansę, że jakość komórek pozostanie taka sama jak w momencie pobrania.
Co to jest witryfikacja i czym się różni od kriokonserwacji.
Witryfikacja jest nowoczesną metodą kriokonserwacji, która w dzisiejszych czasach zastąpiła starszą metodę, polegającą na powolnym zamrażaniu zarodków i oocytów.
Powolne zamrażenie schładza komórki stopniowo i grozi powstaniem kryształków lodu, które mogą je uszkodzić. Podczas witryfikacji kryształki nie powstają. Komórki są powiem schładzane bardzo szybko i zamiast lodu powstaje masa szklista. Dzięki temu struktura komórek nie ulega uszkodzeniu, a po rozmrożeniu uzyskuje się znacznie wyższy wskaźnik powodzenia.
Witryfikacja komórek jajowych i zarodków przyniosła ogromny postęp. Obecnie wskaźnik przeżywalności po rozmrożeniu wynosi około 95-99%, co było nie do pomyślenia w przypadku wcześniejszych metod.
Kiedy i dlaczego wykorzystywana jest witryfikacja?
W nowoczesnej medycynie reprodukcyjnej witryfikacja wykorzystywana jest w kilku sytuacjach:
- Przed rozpoczęciem leczenia onkologicznego lub innego, które może wpływać na płodność.
- W przypadku odkładania rodzicielstwa (social freezing) – na przykład gdy kobieta nie ma jeszcze partnera lub chce skupić się na karierze zawodowej.
- W przypadku IVF, jeśli pozostanie więcej zarodków, które nie są od razu przenoszone do macicy.
- Ze względów etycznych lub religijnych, gdy para nie chce tworzyć większej liczby zarodków niż planuje wykorzystać.
- U mężczyzn przed operacją, rozpoczęciem przyjmowania leków lub wykonywaniem zawodów stwarzających zagrożenia dla płodności.
- W ramach programu split, w którym część komórek jajowych jest wykorzystywana do dawstwa, a część jest przechowywana do własnego wykorzystania w przyszłości.
Czym jest Split program i dlaczego mogę uzyskać zamrożenie komórek jajowych za darmo?
Dla kogo są odpowiednie metody przechowywania komórek rozrodczych?
- Kobiety, które chcą zachować płodność na przyszłość. Po 35 roku życia jakość komórek jajowych znacznie spada, dlatego wczesne zamrożenie pomaga zachować szansę na posiadanie własnego dziecka.
- Mężczyźni przed rozpoczęciem leczenia lub wykonujący zawody wysokiego ryzyka.
- Pary poddające się zabiegowi in vitro, które chcą zachować zarodki do kolejnego cyklu.
- Pacjenci onkologiczni, którzy chcą zachować możliwość posiadania potomstwa po zakończeniu leczenia.
- Osoby transpłciowe przed rozpoczęciem terapii hormonalnej.
Jak przebiega proces pobierania i zamrażania komórek jajowych, nasienia i zarodków?
Sam proces przechowywania komórek zawsze odbywa się pod opieką doświadczonych specjalistów. Każdy etap ma swoje znaczenie i gwarantuje, że po rozmrożeniu komórek będą miały doskonałą jakość.
- Konsultacja z lekarzem – ustalenie odpowiedniego postępowania w zależności od stanu zdrowia i planów pacjenta.
- Pobranie komórek – u kobiet po stymulacji hormonalnej pobiera się komórki jajowe podczas krótkiego znieczulenia; u mężczyzn pobiera się nasienie poprzez masturbację do sterylnego pojemnika.
- Ocena jakości – embriolog określa, które komórki nadają się do zamrożenia.
- Witryfikacja – komórki miesza się z krioprotektywami (roztworami chroniącymi komórki przed uszkodzeniem przez niskie temperatury), bardzo szybko schładza i umieszcza w ciekłym azocie o temperaturze –196 °C.
Przechowywanie i rozmrażanie – komórki mogą być przechowywane w ciekłym azocie przez wiele lat; po rozmrożeniu są gotowe do użycia w ramach leczenia.
Każda komórka jajowa lub zarodek poddawane jest indywidualnej ocenie. Do zamrożenia wybieramy tylko te komórki, które mają potencjał do dalszego rozwoju. Precyzja ma zasadnicze znaczenie – na wykonanie każdego etapu witryfikacji embriolog ma tylko kilkadziesiąt sekund. Dlatego witryfikacja jest technicznie trudna, ale dzięki najnowocześniejszej technologii i doświadczeniu embriologów, jest obecnie wyjątkowo bezpieczna.
Skuteczność oraz ryzyka kriokonserwacji i witryfikacji
Zarodki zamrożone metodą witryfikacji zachowują wysoką jakość dzięki czemu skuteczność ich transferu (tzw. KET – kriotransfer zarodków) jest porównywalna lub nawet wyższa niż w przypadku transferu świeżych zarodków.
Jednym z powodów jest to, że podczas KET organizm kobiety ma więcej czasu na przygotowanie błony śluzowej macicy bez obciążenia hormonalnego związanego se stymulacją. Środowisko wewnątrz macicy jest więc bardziej naturalne i często lepiej przygotowane do zagnieżdzenia się zarodka.
Ryzyko jest minimalne – zależy przede wszystkim od jakości zarodków przed zamrożeniem, wieku kobiety w momencie pobrania komórek oraz jej ogólnego stanu zdrowia.
Obecnie często się stosuje strategię „freeze-all“, polegającą na wstępnej witryfikacji wszystkich zarodków, a transfer zarodków przeprowadza się dopiero później. Zapewnia to pacjentce i lekarzowi dużą elastyczność w planowaniu transferu. Takie podejście zmniejsza ryzyko powikłań (np. zespołu hiperstymulacji). Ponadto w czasie, gdy kobieta przygotowuje się do transferu kriokonserwowanych zarodków, mamy możliwość przeprowadzenia badań genetycznych zarodków i wybrania do transferu najbardziej odpowiedniego zarodka.
Social freezing w Repromedzie.
Social freezing nie polega na odkładaniu macierzyństwa z wygody. Jest to świadoma inwestycja w przyszłość i zachownie możliwości posiadania genetycznie własnego dziecka, nawet jeśli zegar biologiczny tyka.
Repromeda od dawna koncentruje się na jakości, profesjonaliźmie i indywidualnym podejściu. W naszych klinikach w Brnie i Ostrawie oferujemy nie tylko możliwość profilaktycznego przechowywania komórek jajowych metodą witryfikacji, ale także unikalny program SPLIT – czyli połączenie dawstwa i własnego przechowywania. Część komórek jajowych kobieta może przeznaczyć na leczenie innych par, a część zachować dla siebie na przyszłość.
Dzięki programowi Split kobiety mogą połączyć solidarność z osobistą pewnością – pomagając innym a jednocześnie zabezpieczyć swoją przyszłość.
Witryfikacja w REPROMEDZIE
W Repromedzie witryfikacja jest rutynową i niezwykle skuteczną metodą, wykonywaną przez zespół najlepszych embriologów i specjalistów, którzy należą do najbardziej doświadczonych w Czechach.
Dzięki precyzyjnej pracy laboratoryjnej i indywidualnemu podejściu do pacjentów Repromeda osiąga doskonałe wyniki w zakresie przechowywania i późniejszego wykorzystania komórek rozrodczych i zarodków.
Kriokonserwacja i witryfikacja są obecnie absolutnie kluczowymi narzędziami nowoczesnej medycyny reprodukcyjnej. Pozwalają dać pacjentom czas – a czas jest często tym najcenniejszym w reprodukcji.
